EUSKARALDIAN IZENA EMATEKO EPEA ZABALIK

Badatorkigu Euskaraldia berriro, IV. Edizioa. Maiatzaren 15ean hasi eta 25era arte, hamabost egunetan guztiok txapadun.

Aurton parte hartzeko izena ematea oso garrantzitsua da. Hau da, aurreko edizioetan parte hartu izan arren, oraingoa honetan parte hartzeko izena ematea ezinbestekoa da.

Izena emateko lotura: https://euskaraldia.eus/belarriprest-eta-ahobizi-2025/

Horretarako, PARTAIDETZA prozesu irekia ipini zen martxan (klikatu eta emaitzak eskuratuko dituzu) Euskara Batzordearen bitartez eta gune hau eratu dugu informazioa eskaini eta jarraipena egiteko. Hona hemen hausnarketarako erabiliko diren OINARRIAK:

- 2019-2023 epeko Plan Estrategikoaren balantzea eta egungo diagnostikoa (txostena).

- Partaidetza prozedurako txostena: dinamika, eginkizunak eta kronograma.

Parte hartu dutenei, geure eskerrona eta guztiontzat hona hemen Plan Estrategiko berriaren ZIRRIBORROA. Informazio gehiagorako hona jo: euskerateknikaria@gernika-lumo.eus / Telefonoz:  94-6270205

• araudia-2023-2024
• eskabide orria

Gernika-Lumon enpadronatuta daudenei eta 16 urte baino gehiago dituztenentzat dira diru-laguntzak. Bi motakoak dira: diru-laguntza zati bat matrikula ordaintzeagatik eskatu daiteke ikastaroa hasi eta hilabeteko epean; bigarren zatia asistentziagatiko (aprobetxamendua) diru-laguntza da, ikastaroa amaitu eta hurrengo hilabeteko epean eskatu daitekeena. Gidabaimenagatik diru-laguntza bakarra dago azterketara aurkezteagatik (teorikoa eta praktikoa), gainditu ala ez.

Honez gero, Euskaraldirako entitateen izen-ematea lantzen ari gara eta epea luzatu egin da urriaren 31ra arte. Bestalde, irailaren 28an jarri da martxan PARTIKULARREN IZEN EMATEA. Zelan egin?:

- ONLINE:  “https://euskaraldia.eus/” web gunean edo QR-aren bidez

- PRESENTZIALA: Gernika-Lumoko Turismo bulegoan zuzenean.

Euskaraldia Batzordea ere martxan jarri genuen eta Busturialdean Euskaraz Bizi Elkartearekin elkarlanean, euskara dinamizatzaile bat daukagu arduradun sustapen lanetarako. Datu gehiago "zabalkunderako estrategia" agirian.

Informaziorako kontaktuak: Ekain: 688674196 , euskaraldiagernikalumo@gmail.com / Bittor: 946270205, euskerateknikaria@gernika-lumo.com

Animo! HITZEZ EKITEKO GARAIA!

2019an ekimenak izandako harrera ona eta jasotako emaitza ezin hobeak ikusita, 2022 honetarako ekimena berreskuratu eta lan ildo arrakastatsu horri sendo eustea erabaki du Gernika-Lumoko Udaleko Euskara Sailak.

Ezaugarri nagusiak:

• Hartzaile zuzenak 5-12 urte bitarteko umeak/gaztetxoak  eta euren familiak izango dira.
• Urte osoan 16 asteko iraupena izango du, astero hiru egun (eguaztena, eguena eta barikua). Bi zatitan banatuko da, lehenengo fasea apirilaren 27tik ekainaren 17ra garatuko da (24 egun udako oporraldiaren aurretik); bigarren fasea, irailaren 21etik azaroaren 11ra (beste 24 egun udako oporraldiaren ostean).
• Ordutegia honako hauxe (eguaztena, eguena eta barikua): 17:00etatik 19:00etara.
• Gernika-Lumoko hiru gune ezberdinetan txandaka garatuko da, hau da, astean behin San Juan Ibarra Plazara (euria bada Merkatu Plazara), Pasealekura eta San Kristobal Plazara zabalduko da. Beraz, egitasmoak iraun bitartean, 16 aldiz bisitatuko da gune bakoitza.

Euskara Sailak 10.890 euro erabiliko ditu 2022ko aurrekontuan “Kalean olgetan-2022” burutzeko. Dena prestatu eta martxan jarri da egunotan. Falta dugun bakarra da eguraldi ona eta haurren eta familien jolasteko gogoa. Disfrutatu!

Arlo sozio-ekonomikoan “BETIKOA.GERTUKOA” kanpaina garatuko da azaroaren 17tik abenduaren 31ra bitartean Autonomia Elkarte osoan Eusko Jaurlaritzaren eskutik.

Gernika-Lumoko udaleko Euskara Zerbitzuak bat egin du horrekin eta merkataritza/ostalaritza/ zerbitzu enpresa esparruan garatuko du, HITZARGUNE kanpainan partaide diren negozioekin modu berezian.

Horrekin lotuta, “BETIKOA.GERTUKOA” ARGAZKI LEHIAKETA antolatu dugu udalerri mailan, OINARRI-ARAUAK kaleratuz.

Euskal Herri mailako 15 EGUN EUSKARAZ EKIMENA-rekin bat egin eta Gernika-Lumon garatu genuen arrakastaz, 2020ko azaroaren 19tik abenduan 4ra bitartean; guztira 2.705 herritarrek eman zuten izena (2.708 ahobizi eta 462 belarriprest) eta motorrak hurrengoak izan dira:

- Gernika-Lumoko Euskaraldia Batzordeko sustatzaileak (15 entitate).

- Bidelagun "97 entitate", gizarte esparru desberdinetakoak (erakunde publikoak, enpresak, merkataritza eta ostalaritza, kultur eta kirol elkarteak, irakaskuntza, alderdi poiltikoak eta sindikatuak,...).

- Zabalkunderako hainbat bide jorratu dira, baina, jakina, pandemiak baldintzatutakoak. Beraz, areagotu egin dugu sare sozialen erabilera eta nabarmendu beharra dago youtuben eratu den plataforma, hainbat eta hainbat eragileren bideoak eskaini dituena: https://www.instagram.com/berakatzzopa.tv/?hl=es

Euskaraldia 2020-ko ekimenaren balorazio zehatza hurrengo txostenean aurkituko duzu: euskaraldia2020-balorazioa

- Irakaskuntza:  10

- Euskalgintza:  4

- Erakunde publikoak: 7

- Lan mundua / Enpresak:  17

- Lan mundua / Merkataritza, ostalaritza eta zerbitzuak:  48

- Kirol Elkarteak: 6

- Kultur Elkarteak:  5

Bestalde, izena eman duten partikularrak 2.600etik gora izan dira, lehenengo edizioan baino zerbait gutxiago, baina kontuan hartuta ordukoan inguruko herri batzuek ez zutela izenik eman eta horietako herritarrek Gernika-Lumora jo zutela izena emateko. Oraingoan, ostera, herri txikiek zuzenean parte hartu dute.

Euskaraldiaren inguruan, eta abenduaren 3an izaten den Euskararen Egunarekin lotuta, egitarau berezia antolatu da gizarte eragile ezberdinen ekarpenekin.

GERNIKA-LUMOKO KIROL TOPAKETA

Euskerak batzen gaitu

Abixadan 2017 martxan da. Gernika-Lumoko kirol topaketa, aurten inoiz baino anitzagoa: 12 kirol elkarte, Kirol Patronatua eta Euskara zerbitzuaren artean antolatuta. Hainbat kirol lagun artean zein familian praktikatzeko aukera paregabea.

Badira 10 urte inguru lehenengo Abixadan antolatu zenetik. Urte guzti horietan Euskara Zerbitzua eta Kirol Patronatuarekin batera Urdaitri, Goi-Zale eta Gernika Atletismo Taldea izan dira antolatzaile nagusiak. Aurten ordea, ekimena berreraiki egin dugu; herriko kirol elkarteei antolaketa prozesu osoan parte hartzeko deia egin zien Udalaren Euskara Zerbitzuak eta Kirol Sailak. Orri zuria jarri mahai gainean eta guztion artean Abixadan-en eredu berria sortzeari ekin genion urrian. 

12 kirol elkartek antolatu dute ekimena: Aixerrotape Zikloturista Elkartea, Arkupe Pilota Taldea, Gernika Atletismo Taldea, Gernika Jai Alai, Gernika KESB, Gernika Kluba, Gernika Rugby Taldea, Gernika Sub, Goi-Zale Mendi Taldea, Kosnoaga Igeriketa Taldea, Lumo Kirol Eskola eta Urdaibaiko Judo Elkartea. 

Abenduaren 24an goizeko 10:30ean hasiko da kirol jaia Pasealekuan, ordu horretan aterako dira mendi martxakoak. Eta 11:00etan, hainbat txokotan banatuta egongo da Pasealekua, (txirrindularitza-ginkanan parte hartzeko, bizikleta norberak ekartzea beharrezkoa izango da).  12:30ean herri lasterketa luzea (4 km ingurukoa) egingo dugu denok batera; eta 13:00etan txikienen txanda izango da, 500 metroko lasterketa. Lasterketok pasealekuan izango dute helmuga eta jarraian kirol materialaren zozketa egingo da.

Topaketa hau herriko elkarteek urtean zehar kirola euskaraz egiteko hartutako konpromisoak ikusarazteko eguna da. Kirol arloa euskarak batu egiten duela adieraztekoa. 

Beraz, zozketan parte hartzeko bi bide izango dituzte parte hartzaileek: batetik, “Gurutzegrama” osatzea eta entregatzea; eta bestetik, photocall-ean argazkia ateratzea. Eta zortea alde dutenek kirolarien eskutik jasoko dute saria. 

• Bideoa: https://www.youtube.com/watch?v=MN9zFToXFr0
• Esku-orria (zozketan parte hartzeko gurutzegrama)
• Kartela

GERNIKA-LUMOKO KIROL TOPAKETA

Euskerak batzen gaitu

Abixadan 2017 martxan da. Gernika-Lumoko kirol topaketa, aurten inoiz baino anitzagoa: 12 kirol elkarte, Kirol Patronatua eta Euskara zerbitzuaren artean antolatuta. Hainbat kirol lagun artean zein familian praktikatzeko aukera paregabea.

https://vimeo.com/246969493

GERNIKA-LUMOKO KIROL ELKARTEAK EUSKARA SUSTATZEKO BATU DIRA

Ekainaren 7an eta 14an, Gernika-Lumoko Udalaren Hitzargune proiektuaren barruan bi topaketa antolatu genituen. jokaTU proiektua martxan jarri dugu kirol elkarte hauek: Gernika Futbol Club, Gernika KESB, Gernika Rubgy taldea, Arkupe Pilota Taldea, Lumo Kirol eskola eta Jai Alai Zesta elkartea.

Orain artekoa laburbiltzen duen bideoa ere ikusgai duzue hemen:  https://youtu.be/7-QQk2J_ef0

Zer esan? Gure kezka nagusiak dira 2001etik 2016ra erabilera orokorrak beherako joera daukala (6 puntu behera) eta ikastetxe ingurutik erdiguneko kaleetara dagoen alde handia (%61,8tik %40,6ra, behera).

Lau edo bost urterik behin gure udalerriko EUSKARAREN PLAN ESTRATEGIKOA egokitu beharra daukagu eta gaurko txosten honek hainbat pista eskaintzen deuskuz euskararen normalizaziorako ditugun lehentasunak finkatzeko, zein esparrutan ekin jakiteko, zein adin taldetan eragin behar den eta zergatik,…

Datorren maiatzaren 24tik 26ra bitartean, Eskolarteko XXIX.  Antzerki Astea garatuko da Gernika-Lumon, Lizeo antzokian. Udalerriko irakaskuntza zentroak partaide eta Udaleko Hezkuntza Arloa eta Euskara Zerbitzuaren antolakuntza lanak eta babesa bitarteko.

Urteroko jarduera, ikasturtean zehar ikastetxeetan/Institutuetan lantzen diren antzezlanak kaleratzeko eskaparate aproposa. Udal Eskola Kontseiluan ikasturterako finkatzen den eskolaz-kanpoko ekintza komunetako bat dugu, umeak gizarteratzeko bidea jorratzea helburu. Baina, Gernika-Lumoko Euskararen Normalizaziorako Plan Estrategikoan ere aintzat hartuta dago, euskararen erabilpena areagotu eta ahozkotasuna/mintzamena landu nahirik.

Guztira udalerriko 6 zentro, 6 antzeztalde, 160 bat antzezle eta 1.600 ikasle ikusle, LHkoak eta DBHkoak. Ikasleek ikasleentzat goizez eta arratsaldez eskola orduetan eskainiko dituzten saioez gain, guraso eta familiartekoei eskainitako saioak ere izango dira iluntze partera.

Gernika-Lumoko Udalak Hitzargune egitasmoaren bidez, herriko sektore sozioekonomikoan euskararen erabilera bultzatzen dihardu. Hainbat urtetan, bereziki merkataritza eta enpresen sektoreak landu dira, eta bide horretatik ere jarraituko den arren, ostalaritzari bultzada ematea erabaki da aurton.

Tabernak eta jatetxeak erakarri nahi ditugu Hitzargunera, eta era horretan, bezeroekiko dituzten hartu emanetan euskara gehiago erabiltzea lortu: menuak euskaraz jarri, karta… euren negoziorako ona dalako.

Sustapen kanpaina berezi bat egin da eta  maiatzaren 19tik aurrera  erabiltzeko edalontzi- azpikoak banatuko ditu Udalaren Euskara Zerbitzuak “Buzti eztarria euskaraz” leloarekin.

Berrikuntza nabarmenak aurten

Bai web atariak zein paperezko edizioak, biak ere berrikuntza nabarmenak estreinatu dituzte aurten. Nobedaderik garrantzitsuena, seguruenik, webgunearen eraberritze sakona litzateke, diseinu berriarekin atondua, errekurtso gehiagorekin hornitua, tablet-etan ikusteko egokitua eta produktuen erreferentziak bilatzeko antolamendu berriarekin txukundua. Hartara, aurrerantzean bi atal nagusi izango ditu KATALOGOA.EUS webguneak: 0-12 urte bitarteko haurrentzako produktuekin osatua bata, eta 12-16 urte bitarteko gazteentzako produktuekin osatua bestea. 

ORDUA:  goizeko 9:00etatik iluntzeko 8:00etara.

LEKUA:  Elai-Alai areto txikian

ANTOLATZAILEA: Berbalaguneko Talde Eragilea (AEK Euskaltegia, Udal Euskaltegia, Udaleko Euskara Zerbitzua, Busturialdean Euskaraz Bizi Elkartea).

Helburua.-

Euskararen egunaren inguruan ekitaldi berezi eta parte-hartzaile bat eratzea, iazkoari jarraiki.

Irakurriko den liburua.-

NARRAZIO GUZTIAK, Joseba Sarrionaindia idazlearena. Iaz Ramon Zaizarbitoriaren Hamaika Pauso. 2014an, Julen Gabiriaren Han goitik itsasoa ikusten  da. 2013an Edorta Jimenezen Baleen Berbaroa. 2012an Txomin Agirreren GAROA, eta 2011n Bernardo Atxagaren Zazpi etxe Frantzian izan ziren irakurri genituenak.

Irakurtzeko tartea.-

Irakurle bakoitzak liburuaren ataltxo bat irakurriko du, 2-3orr.

“Familia bidezko jarraipena” proiektuko azpiegitasmo bat dugu “EUSKERA OLGETAN ERROTU”, 3-6 urte bitarteko umeei eta euren gurasoei begirako ekimena. Aurreko Plan Estrategikoan indarrean egon zen eta oraingoan (Euskara Sustatzeko Ekintza Plana) ere mantentzen dugu. Helburua: esparru ez formalean euskararen erabilpena areagotzeko baldintzak finkatu, guraso eta seme-alaben arteko harremanak giro ludikoan landuz.

         Ekimenaren oinarri nagusiak:

• Lehiaketa formatoa  duen egitasmoa dugu, baina ez konpetitiboa, baizik eta gurasoak umearekin gainditu beharreko froga batzuetan oinarritua.

• Guraso euskaldunak eta erdi-euskaldunak beraien seme-alabekin  bikoteka  aritzea, froga desberdinak bitarteko: euskal jokoak, txisteak, bertsoak, abestiak, galderak, mimika….

• 3 ekitaldi izango dira, hiru igandetan: azaroak 13 (baserriaren eguna), azaroak 20 (herriaren eguna) eta azaroak 27 (jai erraldoia, Euskararen Nazioarteko Eguneko atarikoa), Jai Alai Frontoian. 17:00etatik 20:00etara.

Gernika-Lumoko Udaleko Euskara Sailak Badihardugu elkartearekin 2009an hitzarmena sinatu eta lau urteko lan emankorrari eutsi zitzaion.  2012ko azaroan aurkeztu ziren emaitzak: GERNIKA-LUMOKO AHOTSAK. Laurogei urte inguruko 77 lekukoren bizipenen kontuak grabatu eta digitalilizatu ziren (89 zinta Baihardugu elkarteak egindakoak eta, gainerako 27 beste proiektua batzuetataik bildutakoak). Zinta horietatik 39 baino ez daude kodifikatuta eta 811 pasarte daude sarean ikusgai. Jo www.ahotsak.com gunera eta ikusi.

ORAIN, 2016an, lan hori osatzeko beste hitzarmen bat sinatu da erakunde bien artean (Badihardugu Elkartea eta Gernika-Lumoko Udala) falta diren zintak kodifikatu eta sarean ikusgai jartzeko.